دومین جلسه از دوره آموزشی «ارتباط مؤثر در روابط بین‌فردی» روز چهارشنبه اول مهرماه ویژه کارکنان دانشگاه و همتایاران سلامت برگزار شد.

این کارگاه به همت اداره ارتباط خانواده با دانشگاه مدیریت مرکز مشاوره و با ارائه خانم شهره سادات میرباقری، سرپرست اداره ارتباط خانواده با دانشگاه برگزار شد و با هدف ارتقای مهارت‌های ارتباطی و تبدیل مفاهیم و دانش ارتباطی به مهارت‌های قابل استفاده در موقعیت‌های واقعی طراحی شده بود.

در این جلسه، شرکت‌کنندگان با موضوعاتی از جمله سبک‌های ارتباطی، شیوه ارائه بازخورد، عوامل تسهیل‌کننده و موانع ارتباط، اصول گوش دادن فعال و مهارت‌های کاربردی در برقراری ارتباط از جمله بازگویی، شفاف‌سازی و خلاصه‌سازی آشنا شدند.

در بخش دیگری از این کارگاه، با استناد به مدل سبک‌های ارتباطی و نظریه جرأت‌مندی آلبرتی و امونز، سه سبک ارتباطی سلطه‌پذیر، پرخاشگر و جرأت‌مند معرفی و ویژگی‌های هر یک مورد بررسی قرار گرفت.

در این بخش تأکید شد که سبک‌های ارتباطی در یک پیوستار قرار دارند و هدف، پایبندی به یک سبک ثابت نیست، بلکه انتخاب و استفاده متناسب از سبک ارتباطی با توجه به موقعیت و شرایط تعامل است.

همچنین با بهره‌گیری از مفاهیم مطرح‌شده در نظریه درماندگی آموخته‌شده سلیگمن و مدل انباشت خشم، چرخه‌ای که ممکن است میان رفتارهای سلطه‌پذیرانه و پرخاشگرانه شکل بگیرد، مورد بررسی قرار گرفت؛ چرخه‌ای که می‌تواند از سکوت و نادیده گرفتن خواسته‌ها آغاز شده و در نهایت با انباشت فشار و بروز واکنش شدید نسبت به یک محرک کوچک ادامه پیدا کند و پس از آن نیز با احساس گناه و بازگشت به سکوت همراه شود.

در این میان، سبک ارتباطی جرأت‌مندانه به عنوان رویکردی برای شکستن این چرخه و بیان روشن، محترمانه و مسئولانه خواسته‌ها و احساسات مورد توجه قرار گرفت.

یکی از ویژگی‌های این جلسه، استفاده گسترده از تمرین‌های عملی و تعاملی برای تثبیت مفاهیم آموزشی بود. در مجموع، ۱۳ فعالیت و تمرین عملی با مشارکت حاضران اجرا شد.

از جمله این تمرین‌ها می‌توان به «سه صندلی، سه سبک» اشاره کرد که طی آن یک درخواست واحد در سه سبک ارتباطی مختلف اجرا شد تا تفاوت پیام و پیامدهای هر سبک در یک موقعیت مشابه برای شرکت‌کنندگان ملموس شود.

در تمرین «سه نوع بازخورد» نیز شیوه‌های مختلف ارائه بازخورد بررسی شد و بر اهمیت بازخورد مؤثر در حفظ انگیزه و تداوم ارتباط تأکید شد.

تمرین «گوش دادن، دو بار» نیز بر اهمیت گوش دادن فعال و تجربه «شنیده‌شدن» در روابط تأکید داشت و نشان داد که در بسیاری از موقعیت‌ها، فرد پیش از دریافت راه‌حل، نیازمند آن است که احساس کند شنیده و درک شده است.

همچنین در تمرین «آزمون دوازده سد» موانعی که می‌توانند مسیر گفت‌وگو را مختل کنند، به صورت عملی مورد بررسی قرار گرفت و شرکت‌کنندگان با نمونه‌هایی از واکنش‌ها و توصیه‌هایی آشنا شدند که اگرچه ممکن است با نیت کمک ارائه شوند، اما می‌توانند فضای گفت‌وگو و ارتباط را محدود کنند.

برگزاری این سلسله جلسات با هدف ارتقای مهارت‌های ارتباطی کارکنان و همتایاران سلامت و پرورش تسهیل‌گران ارتباطی در محیط دانشگاه دنبال می‌شود؛ افرادی که بتوانند در موقعیت‌های مختلف، زمینه شکل‌گیری ارتباطی سالم، حرفه‌ای و سازنده را فراهم کنند.

بر اساس این رویکرد، تقویت مهارت‌های ارتباطی می‌تواند به ایجاد محیطی آرام‌تر، حرفه‌ای‌تر و با سطح تنش کمتر برای کارکنان، دانشجویان و مراجعان کمک کند.

در ادامه این دوره، با توجه به درخواست‌ها و نیازهای مطرح‌شده از سوی کارکنان، جلسه سوم با موضوع «ارتباط با شخصیت‌های دشوار» برنامه‌ریزی شده است تا شرکت‌کنندگان با راهکارهای مناسب برای مدیریت ارتباط در موقعیت‌های چالش‌برانگیز و تعامل حرفه‌ای با افراد دشوار آشنا شوند.